کتاب موثر باشیم

ارتباط، فرایندی پویا، پیوسته، مبتنی بر همگرایی و اعتماد متقابل است. در یک ارتباط، فکر، پیام و اطلاعات با استفاده از گفتار، نوشتار، علائم و رفتار، مبادله میشوند. ارتباطات، پایه و اساس جامعه انسانی و سرچشمه فرهنگ و موجب تکامل آن است و برای زندگی انسانها لازم است، همانطورکه آب برای ماهیان و آبزیان، ضروری است. توانایی در برقراری ارتباط از نیازهای اساسی انسان به شمار می آید؛ حتی اینطور به نظر میرسد، بسیاری از فعالیت های روزانه ما برای اینکه لذت بخش یا حتی امکان پذیر شود، نیازمند حضور دیگران است.

امام صادق می فرمایند: به درستی که مردم برای زندگانی شما لازم هستند، (شما به دیگر انسان ها نیازمند هستید) کسی نیست که تا زنده است از مردم، بی نیاز باشد و وجود مردم برای یکدیگر لازم است.

در اهمیت ارتباط می توان گفت: ارتباط به منزله مرگ و زندگی است. فرایندی برگشت ناپذیر، تعاملی و محتوایی که در هیچ جای اجتماع به اندازه محیط بیمارستان این مسئله واقعیت ندارد. بر همین اساس، بسیاری از صاحب نظران، توانایی برقراری ارتباط صحیح را از مهمترین ویژگی های کارکنان مراکز بهداشتی دانسته اند. تأثیر برقراری ارتباط موثر در کارکنان مرکز بهداشت را می توان در سطوح مختلف، مورد توجه قرار داد ازجمله:

1- ارتباط پزشک و بیمار: مطالعات نشان داده اند %81 وقت پزشکان به شکل های مختلف، صرف برقراری ارتباط می شود. برقراری رابطه مناسب باکیفیت است. بهبود بین بیمار و پزشک، جزء اساسی یک مراقبت پزشکی این رابطه، سبب پای بندی بیشتر بیمار به درمان، رضایت بیشتر وی از تیم درمانی و کاهش خطاهای پزشکی و شکایت ها می شود. درک صحیح پزشک از بیمار، مستلزم ارتباط موثر بین پزشک و بیمار است.

2- ارتباط پزشک و پرستار: «لیندک» می گوید: «ارتباط پرستاران با پزشکان مستقیماً با کیفیت مراقبت بیمار، مرتبط بوده و برقراری ارتباط مناسب بین پرستاران و پزشکان امری ناممکن نیست.»

3- ارتباط پرستار با بیمار: ارتباط موثر به عنوان یک عامل اساسی در پرستاری مورد تأ کید قرار گرفته است و به عنوان شرط لازم برای مراقبت از بیمار، محسوب می شود. تقویت ارتباط، موجب میشود که پرستاران احساس نزدیکی بیشتری با بیمار داشته باشند و رضایت شغلی آنها افزایش یابد.

اشتن ارتباط موثر در محیط های خدمات درمانی از اهمیت ویژه ای برخوردار است. نحوه برقرارکردن ارتباط و برخورد با بیمار در رضایت مندی و روند بهبودی وی مؤثر است و منجر به اعتماد او میشود. در یک کلام، آنچه میان دو نفر (پزشک، پرستار، مدیر و)… سبب تفاوت در موفقیت یا شکست، رضایت یا نارضایتی، صلاحیت یا نداشتن صلاحیت شغلی، سلامت یا بیماری جسمی و… می شود، میزان توانایی فرد در برقراری ارتباط، آن هم نه یک ارتباط معمولی؛ بلکه ارتباط مؤثر است.

در این نوشتار، تلاش شده تا با شناخت درست از ارتباط موثر، ویژگی های اثربخشی ارتباط و موانع آن، به تکنیک های توان افزایی افراد در برقراری ارتباط موثر اشاره شود.