کتاب حل مسئله

آیا شما از آن دسته افرادی هستید که به‌ آسانی تصمیم می‌گیرید و مسائل‌تان را حل می‌کنید؟
آیا از نتایج تصمیم‌گیری‌هایی که تاکنون داشته‌اید و نحوه‌ٔ حل مشکلات‌تان رضایت دارید؟
آیا خود را فاقد قدرت تصمیم‌گیری و توان حل مساله می‌دانید و به‌ دنبال کسی هستید تا مسئولیت تصمیم‌هایتان را بر عهده بگیرد یا از او در حل مسئله کمک بگیرید؟
آیا آن‌قدر تصمیم‌هایتان را به تعویق می‌اندازید تا انتخاب‌هایتان را از دست بدهید یا ناگزیر از انتخاب شوید؟
آیا برخی مشکلات برای شما لاینحل به‌ نظر می‌رسند؟

پاسخ به پرسش‌های فوق نشان می‌دهد شما تا چه اندازه از مهارت حل مسئله و تصمیم‌گیری در زندگی‌تان برخوردار هستید. برخی افراد به‌ صورت ذاتی از این مهارت‌ها برخوردارند، ولی برخی دیگر لازم است با مطالعه، کسب تجربه و دانش، این مهارت‌ها را فرا بگیرند.

در هر صورت، ما همواره خود را نیازمند یادگیری و آشنایی با مهارت‌های زندگی می‌دانیم و باید با آمادگی کامل به استقبال آینده برویم. این نوشتار می‌کوشد بخشی از دغدغه‌های هر فرد در زمینه‌ٔ تصمیم‌گیری و حل مساله را پاسخ دهد.

حل مسئله و تصمیم‌گیری، بخش مهمی از زندگی خانوادگی، تحصیلی و شغلی ما را تشکیل می‌دهد. همه‌ٔ ما هر روز تصمیم‌هایی می‌گیریم که برخی از آن‌ها بسیار مهم هستند و برخی نیز اهمیت کمتری دارند.

برخی از موقعیت‌های تصمیم‌گیری، فوری و ویژه‌اند و برای برخی دیگر فرصت بیشتری وجود دارد.

برای مثال، یک نوجوان تصمیم می‌گیرد که ادامه‌ تحصیل دهد یا آن را کنار بگذارد. یک دختر یا پسر جوان در‌باره‌ٔ انتخاب همسر تصمیم می‌گیرد. مردی که پدر خانواده است، درباره‌ٔ موضوعات مختلف خانواده‌ٔ خود، اعم از خرید منزل، ماشین، ازدواج فرزندان و… تصمیم می‌گیرد، یا زن و شوهری برای حل مسائل و چالش‌های مالی یا تعارضات بین خود و فرزندان‌شان تصمیم می‌گیرند. بنابراین یادگیری مهارت‌های حل مسئله و تصمیم‌گیری از نیازهای اساسی عصر حاضر است.

گاهی اوقات، مهارت حل مساله را با مهارت تصمیم‌گیری مترادف و هم‌معنا فرض می‌کنند. البته از آن‌جا که نام‌گذاری‌ها قراردادی هستند، نمی‌توان گفت این کار قطعاً درست یا نادرست است؛ اما به نظر می‌رسد مهارت حل مسئله، فرآیندی پیچیده‌تر و مهم‌تر از تصمیم‌گیری است، زیرا شامل استدلال‌های منطقی، عقلانی و گاه تحلیل‌های پیچیده است.

با این‌حال، در این نوشتار به بررسی این دو مهارت در کنار یکدیگر می‌پردازیم و شما را با گام‌های دستیابی به آن‌ها آشنا می‌کنیم.